Sangtakieng.com

ตอนที่สอง หน้า
Scaffolding Erector, Scaffolding Inspector and Safe Access Scaffolds  
ผู้ติดตั้งนั่งร้าน ผู้ตรวจนั่งร้าน ผู้ใช้นั่งร้านและการกำกับดูแลงานนั่งร้านในสถานประกอบกิจการ

ตอนที่สอง หน้า ๒ วิธีติดตั้งและแนวปฏิบัติงานติดตั้ง รื้อถอนนั่งร้าน
 
งานเขียน เรียบเรียงและนำเสนอ : รณรงค์ แสงตะเกียง
Facebook : รณรงค์ แสงตะเกียง 
บริษัท เอเซีย แสงตะเกียง จำกัด
E-Mail.Contact Number : sangtakieng@gmail.com  093 7719222

    1. ขั้นตอนติดตั้งนั่งร้านท่อประกอบ (ต่อจากตอนที่สอง หน้าหนึ่ง)

 
  • แผ่นกันของตกและราวกันตก guard rails การ์ดแรลประกอบด้วยแผ่นกันของตก รั้วกลางและรั้วบน toe board, midrail and handrail ข้อกำหนดความสูงรั้วบน ๙๐-๑๑๐ เซนติเมตร
 
    • แผ่นกันของตก toe board หน้าที่ป้องกันของตกจากพื้นนั่งร้าน ติดตั้งรอบทั้งชั้นพักและชั้นทำงานด้วยแคลมป์ยึดพื้น ทั้งนี้โดยนำแผ่นปูพื้นวางแนวตั้งพิงกับเสานั่งร้านหรือเสาเสริม (puntheon เสาเสริม บางเอกสารเรียกว่าเสาลอย) ดังที่กล่าวข้างต้นว่าการติดตั้งแผ่นปูพื้นต้องใช้แคลมป์ยึดพื้น ใช้แคลมป์แบบอื่นยึดไม่ได้
    • รั้วกลางและรั้วบน midrail and handrail ยึดกับเสานั่งร้านหรือเสาเสริมด้วยแคลมป์พาดยึดหรือแคลมป์มือลิง (putlog clamp) ระดับความสูง ๔๕-๕๕ เซนติเมตรและระยะ ๙๐-๑๑๐ เซนติเมตรตามลำดับ
    • ช่องทางขึ้นชั้นทำงาน  platform access way ชั้นทำงานต้องมีช่องทางเปิดเพื่อเดินขึ้นทำงาน ซึ่งระยะบังคับไม่แคบกว่า ๒๕ เซนติเมตร หากกว้างเกินไปก็อาจเกิดอุบัติเหตุจากการตก จากการทำประเมินความเสี่ยงจึงแนะนำ ไม่ควรกว้างเกิน ๔๐ เซนติเมตร ปลายท่อตรงทางขึ้นต้องสวมด้วยฝาครอบ scaffolding end cap
    • ส่วนปลายเสานั่งร้านและส่วนปลายเสาเสริมราวกันตก ต้องสูงเลยรั้วบนไม่น้อยกว่า ๒๐ เซนติเมตร   

 

 

  • บันไดนั่งร้าน scaffolding ladder ต้องเป็นบันไดชนิดที่ใช้กับนั่งร้านโดยตรง ข้อกำหนดและเงื่อนไขเกี่ยวกับบันไดนั่งร้าน   
 
    • องศาพาดบันได เอียงประมาณ ๔:๑ หรือประมาณ ๗๕ องศา
    • บันไดแต่ละช่วงกำหนดสูงไม่เกิน ๖ เมตร หากสูงเกินนี้ต้องมีชั้นพัก บันไดช่วงหกเมตรแรกจากพื้น อนุญาตติดตั้งนอกโครงนั่งร้านได้ ทุกๆ ช่วงหกเมตรถัดไป ต้องติดตั้งบันไดภายในโครงนั่งร้านเท่านั้น
    • ส่วนปลายบันไดต้องเลยจุดพาดขั้นต่ำ ๙๐ เซนติเมตร 
    • ปลายตงที่รองรับบันไดต้องเลยเฟรมบันไดไม่น้อยกว่า ๒๐ เซนติเมตร
    • การติดตั้งบันไดที่สูงกว่า ๔ เมตร ต้องมีตงร้องรับและจับยึดขั้นต่ำสามจุด
 

 

 

    2. ท่อนั่งร้าน Scaffolding Pipe

 

ท่อนั่งร้านมาตรฐาน BS EN 74 จะซื้อขายกันที่ความยาวมาตรฐาน ๖ เมตร หลังจากนั้นผู้ใช้จะนำมาตัดและทาสีโทนสว่างที่ส่วนปลายความยาว ๒๐ เซนติเมตร หลายท่านอาจไม่เข้าใจว่าทำไมต้องทาสีที่ส่วนปลายท่อ เหตุผลก็คือมาตรฐานติดตั้งนั่งร้าน BS EN 12811 กำหนดว่านั่งร้านท่อประกอบ (tubular scaffolds) ส่วนปลายท่อต้องยื่นเลยเฟรมประมาณ ๓๐ เซนติเมตร ในทางปฏิบัติค่ายอมรับ ๒๐ เซนติเมตร จึงเป็นเหตุผลที่เกี่ยวเนื่องกับงานตรวจนั่งร้าน หลังติดตั้งแล้วเสร็จผู้ตรวจนั่งร้าน จะตรวจค่ายื่นของปลายท่อได้สะดวกและรวดเร็วจากสีโทนสว่างที่ทาไว้นั่นเอง

ท่อนั่งร้านความยาวมาตรฐาน ๖ เมตร หน่วยงานต้องตัดให้ได้ความยาวใช้งาน ที่ความยาวต่างๆ ซึ่งมีความยาว ๑.๐ เมตร ๑.๕ เมตร ๒.๐ เมตร ๒.๕ เมตรและ ๓.๐ เมตร สำหรับสีที่แนะนำให้ใช้ต้องเป็นสีโทนสว่างที่มองแล้วเด่นชัดตัดกับสีท่อกัลวาไนท์ อันดับแรกที่แนะนำคือสีเหลือง เพราะตอนตรวจนั่งร้านจะมองเห็นได้ชัดเจน สีอื่นรองๆ ลงมาคือสีแสด สีแดง สีฟ้า สีน้ำเงินหรือสีขาว ฯลฯ เป็นต้น มาตรฐานท่อนั่งร้าน BS EN 74 ต้องเป็นท่อเหล็กเคลือบสังกะสีหรือท่อกัลวาไนท์ เส้นผ่าศูนย์กลางนอก (outside diameter) ๔๘.๓ มิลลิเมตร มีสองไทพ์ type

 
    • ไทพ์หนึ่ง ความหนาผนังท่อ wall thickness .๒ มิลลิเมตร
    • ไทพ์สอง ความหนาผนังท่อ wall thickness .๐ มิลลิเมตร   
 

ด้วยลักษณะโครงสร้างของนั่งร้านท่อประกอบ (tubular scaffolds) การศึกษาเรียนรู้ให้แบ่งลักษณะการติดตั้งท่อนั่งร้านออกเป็น ๓ กลุ่มคือท่อดิ่ง ท่อเฉียงและท่อนอน ทั้งนี้โดยใช้เทคนิคการจำ จากล่างขึ้นบนและจากซ้ายไปขวา

  • ท่อดิ่งเสานั่งร้าน เสาเสริมหรือเสาลอยสำหรับติดตั้งแผ่นกันของตกหรือติดตั้งรั้ว (post and puntheon)
  • ท่อเฉียงมีเพียงชนิดเดียวคือ ค้ำยัน (cross bracing)
  • ท่อนอนมีหลายชนิด ในงานติดตั้งนั่งร้านถือว่าเป็นความสำคัญที่ช่างนั่งร้านต้องชื่อเรียกและข้อกำหนดการติดตั้งให้ได้
 

 

 

    3. แคลมป์นั่งร้าน scaffolding clamp
 

แคลมป์อาจเรียกต่างชื่อกันไปบ้างเช่น fitting, couplers เป็นต้น เอกสารฉบับนี้ ใช้ชื่อเรียกว่าแคลมป์ จะเห็นได้ว่าข้างต้นได้กล่าวถึงไปแล้ว ในลำดับนี้จะกล่าวถึงและอาจมีรายละเอียดอื่นขยายความเพิ่มเติมด้วย

 

 

 

  • แคลมป์ตาย right angle clamp ใช้ติดตั้งท่อตามแนวดิ่งกับท่อตามแนวนอนซึ่งจะบังคับท่อให้ได้ฉากซึ่งกันและกัน สองชิ้นที่ประกอบร่วมของแคลมป์ชนิดนี้ บังคับองศาตายตัว หมุนปรับไม่ได้ ใช้ยึดคิ๊กเกอร์ตามแนวยาวกับเสา คิ๊กเกอร์ตามแนวกว้างกับเสา คานกับเสา
  • นอกจากนี้นั่งร้านโหลดสูง heavy load กำหนดให้ยึดตงหลักกับเสาด้วย แคลมป์ตายและยึดตงเสริมกับคานด้วยแคลมป์เป็น ทั้งนี้เนื่องจากหลังติดตั้ง ความสูงของบ่าแคลมป์จะเท่ากัน ปูพื้นได้ระดับไม่ทำให้แผ่นปูพื้นบิดเสียรูป จึงสรุปได้ว่านั่งร้านโหลดสูงใช้แคลมป์ตายยึดตงหลัก
 


  • แคลมป์เป็น swivel clamp ใช้ติดตั้งท่อตามแนวเฉียงหรือต่อทาบตามแนวตรงก็ได้ สองชิ้นที่ประกอบร่วมของแคลมป์ชนิดนี้ จะบังคับบิดปรับองศาได้ ใช้ยึดค้ำยันหรือต่อทาบ การต่อทาบสำหรับงานนั่งร้านมักใช้เพื่อแก้ปัญหาอย่างหนึ่งอย่างใดเท่านั้น ซึ่งโดยปกติของการต่อท่อจะใช้แคลมป์ต่อท่อแบบปลอกสวม
  • แคลมป์พาดยึดหรือแคลมป์มือลิง putlog clamp เป็นลักษณะแคลมป์ชิ้นเดียวพื้นที่สัมผัสกับท่อไม่เต็มรอบ นักวิชาการโยธาหรือวิศวกรโครงสร้าง จึงไม่นำมาคำนวณการรับแรงตามแนวดิ่ง ใช้จับยึดท่อตามแนวนอนเท่านั้น การใช้งานจะใช้จับยึดตงกับคานและราวกันตก

อย่างไรก็ตาม จากการคำนวณการส่งถ่ายโหลดตามลักษณะของโครงสร้างนั่งร้าน งานวิศวกรรมโยธาพบว่า แคลมป์พาดยึดสามารถใช้ยึดตงหลักกับคานและตงเสริมกับคานได้ รับโหลดได้กับนั่งร้านทุกระดับ ฉะนั้นต้องพิจารณาว่าระเบียบปฏิบัติของสถานประกอบกิจการ ยึดตามแนวทางใด หากยึดตามข้อกำหนดของมาตรฐานอังกฤษว่าด้วยการใช้แคลมป์ นั่งร้านโหลดสูง heavy load ก็ต้องใช้แคลมป์ตายยึดตงหลัก หากยึดถือค่าคำนวณอาจเลือกใช้แคลมป์ตายหรือ แคลมป์พาดยึดก็ได้ ณ ที่นี่แนะนำให้ใช้แคลมป์พาดยึดทั้งหมดเนื่องจากทำงานง่าย สะดวก ปูพื้นได้เรียบไม่ส่งผลให้แผ่นปูพื้นนั่งร้านบิดเบี้ยวเสียรูป

 

การใช้แคลมป์พาดยึดที่ราวกันตก ให้จับแคลมป์ในลักษณะหงายขึ้น ทั้งนี้ในขั้นตอนการรื้อถอนนั่งร้าน จะควบคุมป้องการตกของท่อนั่งร้านได้ง่ายกว่า

 

  • แคลมป์ยึดแผ่นพื้น plank clamp ดังที่กล่าวถึงข้างต้นว่าแผ่นปูพื้นถูกนำไปติดตั้งในงานนั่งร้านสามที่คือแผ่นรองฐาน แผ่นพื้นและแผ่นกันตก สำหรับแผ่นรองฐานไม่ต้องยึดด้วยแคลมป์ เพียงรองกระจายโหลดด้านล่างของต้นเสาเท่านั้น ส่วนแผ่นพื้นต้องยึดเข้ากับตงและแผ่นกันของตกต้องยึดเข้ากับเสานั่งร้านและเสาเสริมราวรั้ว (หรือเสาลอย) โดยใช้แคลมป์ชนิดนี้

กรณีที่ใช้แคลมป์ยึดตงผิดประเภท ตงก็จะไม่ได้ระดับ ทำให้ยึดพื้นด้วยแคลมป์ที่ใช้โดยตรงสำหรับยึดแผ่นพื้นไม่ได้ ช่างนั่งร้านจึงใช้ลวดกัลวาไนท์เส้นผ่าศูนย์กลาง ๓ มิลลิเมตรมัดยึดแทน สิ่งที่ตามมาคือแผ่นพื้นนั่งร้านที่เป็นโลหะบิดเบี้ยวเสียรูปและเป็นอันเลิกใช้งาน เมื่อการเสียรูปเกินค่ายอมรับ

 

  • แคลมป์ยึดบันได ladder clamp เดิมจะเป็นแบบปีกผีเสื้อ (butterfly clamp) การใช้งานจะขันน๊อตให้บีบแน่นกับเฟรมบันได หากเปรียบเทียบพบว่าแคลมป์แบบปัจจุบันมีชิ้นส่วนน้อยกว่าและขันกวดดึงเฟรมบันไดเข้าชิดท่อโครงสร้าง จึงสะดวก ทนทานและติดตั้งบันไดได้แข็งแรงกว่า 
  • แคลมป์ยึดบีม beam clamp แคลมป์ชนิดนี้จะใช้ติดตั้งนั่งร้านเสาเรียงเดี่ยวหรือนั่งร้านเสาฝาก หมายความว่าพื้นที่ปฏิบัติงานมีโครงสร้างหลักอยู่แล้วหนึ่งแถว จึงยึดติดตั้งคานกับโครงสร้างหลักได้เลย ติดตั้งเสาเพิ่มแค่แถวเดียว
 

 
  • ล้อนั่งร้านสำหรับนั่งร้านเคลื่อนที่ได้ ข้อกำหนดคือ ต้องผลิตตามมาตรฐานใดก็ได้ที่ยอมรับ รับนำหนักได้ไม่ต่ำกว่า ๖๐๐ กิโลกรัมต่อหนึ่งล้อ มีเบรกและวงล้อที่สัมผัสพื้นเป็นวัสดุยูริเทน  

4 การรื้อถอนนั่งร้าน scaffolding dismantle

กิจกรรมงานรื้อถอนนั่งร้านจะมีขั้นดอนตรงกันข้ามกับงานติดตั้งนั่งร้าน เพราะฉะนั้นอันตรายที่อาจเกิดจากกระบวนการทำงานจะคล้ายๆ กัน พิจารณาความแตกต่างคือการติดตั้งนั่งร้านจะมุ่งเน้นควบคู่เรื่องมาตรฐานติดตั้งและความปลอดภัย หากแต่การรื้อถอนเพื่อยกเลิกการใช้งานนั่งร้านนั้นมุ่งเน้นที่ความปลอดภัย

 

 

 

งานรื้อถอนนั่งร้าน ต้องมีมาตรการควบคุมพื้นที่ปฏิบัติงานและมาตรการควบคุมของตกเป็นขั้นต่ำ ในภาคงานอุตสาหกรรมสองมาตรการที่กล่าวถึงนี้ ต้องอยู่ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของเอกสารขออนุญาตทำงาน permit to work
การรื้อถอนนั่งร้าน อีกหนึ่งความสำคัญคือการจัดแยกอุปกรณ์ หมายความว่าอุปกรณ์ชนิดเดียวกันไว้รวมไว้ด้วยกันและอุปกรณ์ต่างชนิดกันแยกออกจากกัน ตัวอย่างเช่นท่อที่มีความยาวเท่ากัน เก็บไว้ด้วยกัน  แผ่นปูพื้นความยาวเท่ากันเก็บไว้ด้วยกัน แคลมป์แต่ละประเภทรวมไว้ด้วยกัน แคลมป์ต่างประเภทแยกออกจากกัน ฯลฯ เป็นต้น

สรุปตอนที่สอง  วิธีติดตั้งและแนวปฏิบัติงานติดตั้งรื้อถอนนั่งร้าน 
 
พื้นที่ใช้นั่งร้าน กฎหมายกำหนดให้เป็นเขตอันตราย ฉะนั้นการติดตั้ง ใช้หรือรื้อถอน ต้องปิดกั้นควบคุมพื้นที่ตามหลักเกณฑ์ วิธีการทางด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมในการทำงาน วิธีติดตั้งนั่งร้านท่อประกอบ tubular scaffolds ที่กล่าวถึงในเอกสารฉบับนี้ จะยึดข้อมูลการติดตั้งตามข้อกำหนดของมาตรฐานอังกฤษ BS EN 12811 ซึ่งจำกำหนดขนาดโครงสร้างนั่งร้าน กว้าง ยาวและสูง ตามระดับโหลดใช้งาน  
นอกจากนี้ยังกำหนดให้ใช้อุปกรณ์นั่งร้านให้ถูกต้อง ตั้งแต่ด้านล่างสุดถึงบนสุด ด้านซ้ายสุดถึงขวาสุด ซึ่งอุปกรณ์นั่งร้านต้องครอบคลุม แผ่นรองฐานนั่งร้าน แผ่นรองตีนเสา เสา คิ๊กเกอร์ตามแนวความยาว คิ๊กเกอร์ตามแนวความกว้าง คาน ตงหลัก ตงเสริม บันได แผ่นปูพื้น โทย์บอร์ด รั้วกลาง รั้วบนและการใช้แคลมป์ทุกชนิด
 

กลับหน้าแรก : คลิ๊กตรงนี้
กลับไปยังเมนู มาตรฐานนั่งร้าน แบบนั่งร้านฯ ตอนที่หนึ่ง หน้า ๑ : คลิ๊กตรงนี้
กลับไปยังเมนู มาตรฐานนั่งร้าน แบบนั่งร้านฯ ตอนที่หนึ่ง หน้า ๒ : คลิ๊กตรงนี้
กลับไปยังเมนู วิธีติดตั้ง รื้อถอนนั่งร้าน ตอนที่สอง หน้า ๑ : คลิ๊กตรงนี้  
ไปยังเมนู เทคนิคตรวจนั่งร้าน ตอนที่สาม : อยู่ระหว่างการพัฒนาปรับปรุง  

  
MENU
 
WEB LINK
 
VISIT
 สถิติวันนี้ 207 คน
 สถิติเมื่อวาน 96 คน
 สถิติเดือนนี้
สถิติปีนี้
สถิติทั้งหมด
2657 คน
84453 คน
473886 คน
เริ่มเมื่อ 2012-10-14
 
Copyright (c) 2006 by Ronnarong